Ból biodra przy chodzeniu

Autor: RAFAŁ CZEPUŁKOWSKI
Konsultacja merytoryczna: ARKADIUSZ SZYCMAN
Ból biodra przy chodzeniu wynika z uszkodzenia obrąbka stawowego po urazie, zmian zwyrodnieniowych z ograniczeniem rotacji, problemów tkanek okołostawowych, dolegliwości w okolicy krętarza lub konfliktu udowo-panewkowego. Objawy obejmują ból w pachwinie, z boku biodra albo w okolicy pośladka, a także klikanie i przeskakiwanie w stawie.

Najważniejsze informacje

  • U sportowców po urazie: ból biodra przy chodzeniu, uszkodzenie obrąbka stawowego, klikanie stawu.
  • U osób starszych: zmiany zwyrodnieniowe, ograniczenie rotacji i dokuczający ból biodra przy chodzeniu.
  • W średnim wieku: konflikt udowo-panewkowy z nadbudową kości udowej lub problemem panewki.
  • U dzieci: PZSB i bakteryjne zapalenie biodra; RTG, USG, badania krwi; USG bioderek 4–6 tydz.

Jakie są przyczyny bólu biodra przy chodzeniu?

Ból stawu biodrowego podczas chodzenia, czy też poruszania się, ma różne przyczyny. U osób młodszych i sportowców, gdy wcześniej był jakiś uraz, jest to przyczyna wewnątrzstawowa np. uszkodzenie obrąbka stawowego, natomiast u osób starszych przyczyną dolegliwości są zmiany zwyrodnieniowe. Rozpoznanie, co jest faktyczną przyczyną bólu biodra przy chodzeniu, nie jest proste, dlatego należy skonsultować się z ortopedą w celu szczegółowej diagnostyki, aby zweryfikować rozpoznanie.

Ból biodra przy chodzeniu – statystyki

  • Częstość bólu biodra (populacja 60+): ok. 14,3% osób ≥60 lat zgłasza istotny ból biodra.
  • Najczęstszy wiek: problem najczęściej dotyczy osób 55+ (choroba zwyrodnieniowa stawów rośnie z wiekiem; 73% osób z OA ma >55 lat).
  • Szczyt w starszym wieku: w danych populacyjnych najwyższa częstość OA notowana była u 80–89 lat (ok. 31%).

Czy aktywność wpływa na ból biodra przy chodzeniu?

U osób młodszych prowadzących aktywny tryb życia lub u sportowców, gdy wcześniej był jakiś uraz, przyczyna jest wewnątrzstawowa np. uszkodzenie obrąbka stawowego. W tym wypadku towarzyszące temu są klikanie i przeskakiwanie w stawie biodrowym. Przyczyną dolegliwości bólowych biodra są również tkanki okołostawowe np.: mięśnie, więzadła, przyczepy mięśni do kości - ścięgna - wyjaśnia ortopeda Rehasport Arkadiusz Szycman.

W diagnostyce istotna jest lokalizacja bólu. Należy sprawdzić, czy ból odczuwalny jest w samej pachwinie, czy z boku - w okolicy krętarza kości udowej, czy raczej z tyłu w okolicy pośladka, lub stawów krzyżowo-biodrowych i kręgosłupa. Nie należy zapominać, że wielu pacjentów leczy się z powodu dolegliwości bólowych kręgosłupa, a przyczyną jest biodro i odwrotnie.

Dlaczego pod górę boli bardziej?

Chodzenie pod górę nasila ból biodra, ponieważ wymaga większej pracy stawu w zgięciu i zwiększa obciążenie struktur, które stabilizują biodro. Przy nachyleniu rośnie zapotrzebowanie na siłę mięśni (zwłaszcza zginaczy i prostowników biodra oraz pośladków), a krok zwykle staje się krótszy i “bardziej z przodu”, co podbija dolegliwości u osób z podrażnieniem stawu biodrowego lub przeciążeniem tkanek okołostawowych.

Co ciekawe, nowsze badanie na osobach z FAIS (konfliktem udowo-panewkowym) pokazało, że podczas marszu po coraz większym nachyleniu występują zmiany w aktywacji zginaczy i prostowników biodra w porównaniu do osób bez dolegliwości — co sugeruje, że pod górę organizm “przestawia” strategię pracy mięśni i to jest jednym z mechanizmów, przez które ból łatwiej się wyzwala. Jeśli więc biodro boli głównie na pochyłościach, warto potraktować to jako wskazówkę diagnostyczną: zwrócić uwagę na tolerancję obciążenia, technikę chodu, siłę pośladków i kontrolę ruchu oraz rozważyć konsultację, gdy ból jest narastający, ogranicza dystans lub towarzyszy mu utykanie.

Jakie są dodatkowe objawy, gdy biodro boli w czasie chodzenia?

Poza samym bólem, pojawia się sztywność po dłuższym siedzeniu, uczucie “ciągnięcia” w pachwinie lub boku biodra, a także kłucie przy pierwszych krokach. Niepokojące są też: utykanie, ograniczenie zakresu ruchu (np. trudniej założyć skarpetę), ból promieniujący do pośladka/uda oraz “przeskakiwanie” czy uczucie niestabilności.

Jak diagnozować biodro, gdy boli w czasie chodzenia?

Diagnostyka zaczyna się od wywiadu (gdzie boli: pachwina/bok/pośladek, kiedy nasila się ból: pod górę, po schodach, po dłuższym dystansie) i badania funkcjonalnego chodu oraz siły mięśni. Następnie lekarz lub fizjoterapeuta wykonuje testy oceniające biodro i odcinek lędźwiowy, a gdy trzeba wykluczyć poważniejsze przyczyny lub potwierdzić rozpoznanie, zleca obrazowanie: zwykle RTG (np. pod kątem zmian zwyrodnieniowych/FAI), a w wybranych przypadkach USG (tkanki miękkie) lub MRI (obrąbek, chrząstka, ścięgna).

Czy ból biodra przy chodzeniu u osób starszych jest częsty?

Przyczyną dolegliwości bólowych w biodrze podczas poruszania się są również zmiany zwyrodnieniowe, szczególnie u osób starszych. Związane z tym będzie ograniczenie ruchomości tego stawu, głównie jeśli chodzi o rotacje. Dolegliwości są wówczas nasilone, a ból biodra przy chodzeniu jest bardzo dokuczający.

Innym problemem są bóle w okolicy krętarza kości udowej - z boku biodra, wówczas przyczyny również są różne np. zapalenie kaletki krętarzowej, które rozwija się samoistnie lub po urazie. Jest to również problem z przyczepem mięśni pośladkowych do kości udowej. Ponieważ jest to miejsce, gdzie działają bardzo duże siły, dlatego właśnie tam rozwijają się zmiany degeneracyjne.

Czy osoby w średnim wieku mogą odczuwać ból biodra przy chodzeniu?

Jedną z bardzo częstych przyczyn dolegliwości bólowych w stawie biodrowym, szczególnie u osób w średnim wieku i sportowców amatorów jest konflikt udowo-panewkowy. Tutaj przyczyna leży albo w samej kości udowej, na pograniczu głowy i szyjki, gdzie jest nadbudowa kości, która konfliktuje z brzegiem panewki, albo problem jest w samej panewce. W obu przypadkach doprowadza to do dolegliwości, które Pacjenci określają jako ból biodra przy chodzeniu.

Czy ból biodra przy chodzeniu występuje u dzieci?

Odrębnym problemem będzie ból biodra przy chodzeniu u dzieci. Również nieco inaczej podchodzi się do tego diagnostycznie. U dzieci rozwijają się różnego rodzaju choroby bioder wieku dziecięcego, poczynając od zapalenia stawu biodrowego i takiego, które nie jest groźne tzw. przemijające (zwiewne) zapalenie stawu biodrowego (PZSB), jak i bardzo groźnego zapalenia bakteryjnego biodra.

Jeśli chodzi o problem z biodrem u dziecka, wizyta u ortopedy specjalisty jest niezbędna, z przeprowadzeniem badań obrazowych jak: RTG, USG i badań z krwi. Nie wolno przeoczyć istotnych objawów, które mają poważny wpływ na całe życie dziecka i destrukcję stawu biodrowego. 

Badanie USG bioderek jest zalecane dla wszystkich dzieci między czwartym a szóstym tygodniem życia niemowlęcia.

Należy pamiętać, iż materiał ten ma charakter informacyjno-edukacyjny i nie stanowi porady medycznej ani podstawy do samodzielnej diagnozy lub leczenia. W przypadku dolegliwości lub wątpliwości skonsultuj się z lekarzem (np. ortopedą) lub fizjoterapeutą.

Powiązane artykuły:

Poznaj inne możliwe przyczyny powodujące ból biodra.

Bibliografia:

Najczęściej zadawane pytania
Co oznacza ból biodra przy chodzeniu?
Jak rozpoznać, skąd pochodzi ból biodra: pachwina, bok biodra czy pośladek?
Kiedy ból biodra przy chodzeniu wymaga konsultacji ortopedy?
Czym jest konflikt udowo-panewkowy i jak w tekście łączy się z bólem przy chodzeniu?
Jak przygotować się do wizyty u ortopedy z bólem biodra przy chodzeniu, żeby ułatwić diagnostykę?
Kiedy ból biodra może być mylony z bólem kręgosłupa i co z tym zrobić?
Co oznacza ból z boku biodra w okolicy krętarza kości udowej?

Autor
RAFAŁ CZEPUŁKOWSKI
RAFAŁ CZEPUŁKOWSKI

Specjalista do spraw content marketingu, dziennikarz sportowy i medyczny. Redaktor naczelny magazynu „Poradnik Zdrowie i Sport”, członek Dziennikarskiego Klubu Promocji Zdrowia, współtwórca wielu artykułów medycznych z zakresu ortopedii i urazowości w sporcie.

Czytaj więcej
Konsultacja merytoryczna
ARKADIUSZ SZYCMAN
ARKADIUSZ SZYCMAN

Lekarz w klinice Rehasport, specjalizuje się w ortopedii i traumatologii narządu ruchu z ukierunkowaniem na medycynę sportową, chirurgię stawu kolanowego oraz biodrowego. Zajmuje się leczeniem z zastosowaniem technik małoinwazyjnych oraz ultrasonografii w ortopedii.

Czytaj więcej