616281181
Najważniejsze informacje
- Przyczyny: przeciążenie lub ucisk, uderzenie, choroba zwyrodnieniowa łokcia, RZS, guzy kanału nerwu łokciowego.
- Objawy: ból przyśrodkowej okolicy łokcia oraz mrowienie i drętwienie palców IV–V od łokcia po przedramię.
- Diagnostyka: testy prowokacji, RTG, rezonans magnetyczny, USG oraz badanie kręgosłupa szyjnego.
- Leczenie: odpoczynek i unikanie zginania łokcia, przeciwzapalne, a przy podwichnięciu i osłabieniu czucia operacja.
Co to jest Zespół rowka nerwu łokciowego?
Zespół rowka nerwu łokciowego (cubital tunnel syndrome) to ucisk lub drażnienie nerwu łokciowego w okolicy łokcia, w jego kanale przebiegającym po stronie przyśrodkowej. Daje objawy typowe dla zaburzeń przewodzenia nerwu łokciowego, przede wszystkim mrowienie i drętwienie palca małego i serdecznego oraz ból po wewnętrznej stronie łokcia, które często nasilają się przy zginaniu łokcia. Nerw w tym miejscu jest szczególnie narażony, ponieważ przechodzi przez wąską przestrzeń i podczas zginania jest jednocześnie uciskany oraz napinany.
Jakie są przyczyny zespołu rowka nerwu łokciowego?
- przewlekle przeciążenie lub ucisk;
- bezpośrednie uderzenie;
- choroba zwyrodnieniowa łokcia;
- reumatoidalne zapalenie stawów;
- przemieszczanie się nerwu łokciowego spowodowane zbyt płytkim rowkiem lub brakiem rozcięgna;
- guzy kanału nerwu łokciowego, takie jak gangliony, tłuszczaki i inne.
Jakie są objawy zespołu rowka nerwu łokciowego?
- ból przyśrodkowej okolicy stawu łokciowego nasilający się podczas ruchów;
- mrowienie i drętwienie palców IV-V, ciągnące się od łokcia wzdłuż wewnętrznej strony przedramienia;
- zaburzenia czucia okolicy nadkłykcia;
- zaburzenia czucia opuszki IV- V palca;
- objawy mechaniczne jak „trzaskanie” świadczą o podwichnięciu nerwu;
- w zaawansowanych przypadkach osłabienie i zanik mięśni wewnętrznych ręki.
Jak przebiega diagnostyka nerwu łokciowego?
- Wywiad lekarski
- Pierwotne rozpoznanie kliniczne polega na wykonaniu testów prowokacji.
- Zdjęcie RTG uwidocznia nierówności w obrębie kości dające miejscowy ucisk.
- Rezonans magnetyczny i USG wykazują patologie tkanek miękkich wywierających ucisk na nerw oraz obrzęk włókien nerwowych.
- Badanie kręgosłupa szyjnego jest bardzo istotne w trakcie diagnostyki, ponieważ nerw łokciowy wychodzi ze splotu ramiennego.
Jak leczyć zespół rowka nerwu łokciowego?
Terapię zespołu rowka nerwu łokciowego zaczyna się od leczenia zachowawczego, które polega na odpoczynku, unikaniu długotrwałego zginania łokcia, szczególnie w trakcie snu. Zaleca się przyjmowanie środków przeciwzapalnych. W przypadku stwierdzenia podwichnięcia nerwu łokciowego, zmian w strukturze nerwu, osłabienia czucia i siły mięśniowej jak również szybko narastających objawów wprowadza się leczenie operacyjne. W czasie operacji dokonuje się odbarczenia nerwu łokciowego. Po krótkim unieruchomieniu pooperacyjnym pacjent rozpoczyna ćwiczenia oraz fizykoterapię, wyjaśnia dr Joanna Wałecka ortopeda Rehasport.
Dane statystyczne
- Mężczyźni częściej niż kobiety: w analizie epidemiologicznej (USA) wykrywano nowe przypadki częściej u mężczyzn niż u kobiet (ok. 31,2 vs 28,8 na 100 000 osobolat).
- Ciekawy niuans do treści: u osób <50 r.ż. notowano więcej przypadków u kobiet niż u mężczyzn, a ogólnie częstość rośnie z wiekiem u obu płci.
Jakie ćwiczenia na zespół rowka nerwu łokciowego?
Ćwiczenia w przypadku leczenia zachowawczego przy zespole rowka nerwu łokciowego opierają się na automobilizacji nerwu łokciowego. Mają one poprawić przemieszczania się nerwu i tym samym złagodzić objawy bólowe. Ćwiczenia należy wykonywać bez bólu oraz w wolnym tempie. Istotnym czynnikiem jest systematyczność, gdyż regularne wykonywanie ćwiczeń pomaga zmniejszyć dolegliwości bólowe kończyny górnej. Jednakże zbyt duża liczba powtórzeń nie jest wskazana. Przemęczenie struktur nerwowych przynosi odwrotny skutek, jakim jest nasilenie objawów.
Podstawowe ćwiczenia
1. Kręcenie okręgu nad głową jedną ręką. Pozycja stojąca, wykonujemy krążenia kończyną górną nad głową z utrzymaniem strony dłoniowej w stronę do sufitu.
Czas wykonywania ćwiczenia uzależniony jest od stanu pacjenta i objawów bólowych. Czas jednego powtórzenia od 30- 60 sek., ćwiczenie powtarzamy 3-5 razy.
2. Przyciąganie dłoni do policzka. Ruch podobny do rzutu lotki podczas gry w darta. Pozycja stojąca, głowa zrotowana w stronę ręki, która wykonuje ćwiczenie, kończyna górna zgięta w stawie ramiennym do 90. Następnie zginamy kończynę w stawie łokciowym i przyciągamy dłoń skierowaną w stronę sufitu do policzka. Wykonujemy 3 serie po ok 8-10 powtórzeń.
3. Zakładanie okularów. Ćwiczenie przypominające zakładanie okularów.
Wykonujemy 2-3 serie po ok 8-10 powtórzeń.
4. Kolejne ćwiczenie mobilizujące nerw łokciowy podzielone jest na 3 stopnie, zależny ono od stanu uszkodzenia nerwu i dolegliwości bólowych odczuwanych przez Pacjenta:
I stopień polega na zginaniu grzbietowym i dłoniowym ręki w odwiedzeniu kończyny górnej w stawie ramiennym.
II stopień - dodajemy do I stopnia uniesienie kończyny górnej bokiem w górę do ucha.
III stopień - ruch prowadzony jest tak samo jak w stopniu II, jednak na końcu stroną dłoniową przykrywamy ucho.
W sytuacji gdy odczuwasz nasilenie dolegliwości bólowych przy ćwiczeniach odpocznij i zmniejsz intensywność automobilizacji.
Rokowanie
Leczenie zachowawcze przynosi zadowalające efekty. Wyniki leczenia chirurgicznego uzależnione są od stanu nerwu i okresu jaki upłynął od pojawienia się pierwszych oznak dolegliwości.
Jak zapobiegać zespołowi rowka nerwu łokciowego?
W profilaktyce ważne jest przede wszystkim prawidłowe położenie kończyn górnych w czasie pracy. Dotyczy to szczególnie osób, które pracują przy komputerze, np. informatyków. Na zespół rowka nerwu łokciowego powinny również uważać osoby, które często podpierają się łokciami. Jak również spanie w nocy z ręką zgiętą pod głową, daje to piorunujące dolegliwości.
Należy pamiętać, iż materiał ten ma charakter informacyjno-edukacyjny i nie stanowi porady medycznej ani podstawy do samodzielnej diagnozy lub leczenia. W przypadku dolegliwości lub wątpliwości skonsultuj się z lekarzem (np. ortopedą) lub fizjoterapeutą.
Powiązane artykuły:
Poznaj inne możliwe urazy i kontuzje łokcia.
Bibliografia:
- National Library of Medicine - Cubital Tunnel Syndrome - Munish Chauhan; Prashanth Anand; Joe M Das.
- Ortho Bullets - Cubital Tunnel Syndrome - Spencer Schulte MD, Mark Vitale MD
- Cubital Tunnel Syndrome - Bradley A.Palmer MD, Thomas B.Hughes MD - The Journal of Hand Surgery - Volume 35, Issue 1, January 2010, Pages 153-163
- Physiopedia - Cubital Tunnel Syndrome
- Hubbard ME, AlMasri A, Huq NS. Cubital Tunnel Release Under Local and Regional Anesthesia: A Scoping Review. Plast Surg (Oakv). 26 Dec 2025 (online ahead of print). Przegląd mapujący dane o znieczuleniu miejscowym i regionalnym w operacjach CuTS.
- Bartoletti D, Gupta A, Bohne W, Gresham S, Ghayyad K, Kachooei AR. Peripheral Nerve Syndromes at the Elbow: A Review of Current Treatments. Arch Bone Jt Surg. 2025;13(12):800–806. Aktualny przegląd leczenia ucisków nerwów w okolicy łokcia, w tym CuTS/UNE.
